Değerli meslektaşlarım, hepimiz biliyoruz ki okullarda koro kurmak ve o koroyu yıl sonuna kadar bir arada tutmak, bazen şarkı öğretmekten çok daha zor bir iş. Çocukların enerjisini aynı anda, aynı hedefe yönlendirmek ciddi bir sabır istiyor. Bazen provalara katılım düşüyor, bazen arka sıradakilerin dikkati dağılıyor. Peki neler yapılabilir sorusuna cevap vermeye çalışalım;
1. Şarkı Seçiminde Onlara da Söz Hakkı Verin
Çocuklar, sadece bizim önlerine koyduğumuz şarkıları söylemekten bir süre sonra sıkılabiliyorlar. Onların dünyasına adım atmak inanın çok işe yarıyor. Her dönem başında, onlara söylemesi keyifli, yaşlarına uygun 3-4 güncel şarkı dinletin ve “Bu dönem repertuvarımızın sürpriz parçası hangisi olsun?” diye sorarak oylama yapın.
Kendi seçtikleri o popüler şarkıyı çalışmak için duydukları heves, inanın bana klasik okul marşlarını veya daha zorlu eserleri çalışırken onlara ekstra bir sabır gücü verecektir. “Önce zor olanı halledelim, sonra sizin şarkınıza geçeceğiz” cümlesi sihirli bir anahtar gibidir.
2. Sıkıcı Isınmaları Oyunlara Dönüştürün
Prova başındaki ses açma ve nefes çalışmaları çocuklar için bazen “hadi bitse de şarkıya geçsek” dedikleri anlar olabiliyor. Bu kısmı koro provasının en eğlenceli bölümü yapabilirsiniz.
“Şimdi diyafram nefesi alıyoruz” demek yerine; “Şimdi dev bir balonu şişiriyoruz” ya da “Karnımızda bir motor var, onu çalıştırıyoruz” gibi oyunsu ifadeler kullanın. Komik tekerlemelerle, vücutlarına hafifçe vurarak yaptıkları ritim çalışmalarıyla provalara kahkaha katarak başlayın. Gülümseyen bir koro, her zaman daha temiz ve gür söyler.
3. Sadece Yıl Sonu Konserini Değil, Bugünkü Başarıyı da Kutlayın
Biz öğretmenlerin gözü hep mayıs-haziran aylarındaki o büyük konserde olur. Ama bir ortaokul veya lise öğrencisi için aylar sonrasını hayal etmek zordur. Onların anlık motivasyonlara ihtiyacı vardır.
Örneğin, çok zorlandıkları bir bölümü o gün hatasız mı söylediler? Şarkıyı durdurun ve “İşte bu! Bugün bu kısmı harika hallettik, kendinizi kocaman alkışlayın” deyin. O günkü provadan ceplerinde küçük bir başarı hissiyle çıkmaları, bir sonraki haftanın garantisidir.
4. Koro İçinde “Büyük Kardeşlik” Bağı Kurun
Her koroda sesi daha gür çıkan, ritmi daha iyi hisseden veya müziğe daha yetenekli çocuklar vardır. Bu çocukları koronun “gizli kahramanları” yapın. Onlara gruplarının sorumluluğunu verin.
Örneğin, “Sopranolar, bu kısmı Ayşe’yi dinleyerek bir daha söyleyelim” diyerek akran öğreniminin gücünü kullanın. Öğrenciler birbirlerinden öğrenmeyi severler. Bu sayede hem yetenekli çocukların özgüveni artar hem de koroda bir aile, bir ekip olma duygusu (bizim en çok ihtiyacımız olan şey) güçlenir.
5. Kendi Seslerini Duymalarına İzin Verin
Çocuklar koro halinde söylerken dışarıdan nasıl duyulduklarını çoğu zaman fark edemezler. Bazen sadece bağırarak söylediklerini sanırlar. Telefonunuzun ses kaydedicisini açın, çalıştığınız şarkının bir bölümünü kaydedin ve hemen orada onlara dinletin.
Ses açma çalışmaları için hazırladığım KOROMATİK uygulamasını kullanabilirsiniz.
Hangi akademik bulgulardan yola çıkıyoruz;
Yukarıda bahsettiğimiz o 5 pratik yöntemin arkasında aslında çok güçlü ve kanıtlanmış bilimsel yaklaşımlar yatıyor.
Öz-Belirleme Kuramı
Edward Deci ve Richard Ryan tarafından geliştirilen bu kuram, içsel motivasyonun oluşması için üç temel psikolojik ihtiyacın karşılanması gerektiğini söyler: Özerklik, Yetkinlik ve Aidiyet.
Özerklik: Repertuvar seçiminde öğrencilere söz hakkı vermek, onların özerklik ihtiyacını karşılar. Şarkıyı onlara “dayatmadığımız” için içsel bir istek duyarlar.
Yetkinlik: “Küçük başarıları kutlama” maddemiz tam olarak buna hizmet eder. Zoru başardığını hisseden öğrencinin yetkinlik duygusu tatmin olur.
Aidiyet: Akran öğrenimi ve koro içi gruplaşmalar, aidiyet ihtiyacını doyurur ve “ben bu ekibin önemli bir parçasıyım” hissini yaratır.
Akış Kuramı
Mihaly Csikszentmihalyi’nin ünlü Akış Kuramı’na göre, bir işin zorluk derecesi ile kişinin yetenek seviyesi dengede olduğunda kişi “akış” haline girer ve zamanın nasıl geçtiğini anlamaz.
Koro Eğitimindeki Yeri: Isınmaları oyunlaştırmak ve zorlu bir çok sesli eseri küçük, ulaşılabilir hedeflere bölmek, çocukların kaygı (çok zor) ile can sıkıntısı (çok kolay) arasında kalmasını engeller. Onları tam o “akış” kanalında, yani provada tutar.
Sosyal Öğrenme ve Öz-Yeterlik
Albert Bandura’nın Sosyal Öğrenme Kuramı, insanların başkalarını gözlemleyerek öğrendiğini savunur.
Koro Eğitimindeki Yeri: Koroda deneyimli veya sesi gür çıkan öğrencilere liderlik vermek (akran öğrenimi), diğer öğrencilerin onları model almasını sağlar. Ayrıca seslerini kaydedip onlara dinletmek, Bandura’nın “kolektif öz-yeterlik” (grup olarak neleri başarabileceğimize olan inanç) kavramını doğrudan güçlendirir.
